Başkan Yardımcılığından Bilgisayar İşletmenliğine Geçen Memurun Ek Göstergesi

Belediye başkan yardımcısı kadrosunda görev yaptıktan sonra bilgisayar işletmeni, memur veya başka bir alt kadroya atanan kişinin 3600 ek göstergesi tamamen kaybolur mu? Bu sorunun tek kelimelik bir cevabı yoktur. Çünkü görev aylığında uygulanacak ek gösterge ile emekliliğe esas aylıkta korunabilecek ek gösterge aynı hukuki kurala bağlı değildir.

10 Ekim 2026 itibarıyla kısa cevap: Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün 28 Eylül 2026 tarihli görüşündeki olayda personelin kazanılmış hak aylığında 3600 ek göstergeden yararlanamayacağı; buna karşılık emekliliğe esas aylığında 3600 ek göstergenin uygulanması ve keseneklerle kurum karşılıklarının bu rakam üzerinden hesaplanması gerektiği belirtilmiştir.

28 Eylül 2026 tarihli görüşteki somut olay nedir?

Görüş talebine konu personel 29 Haziran 1990 tarihinde memuriyete başlamış, 5 Ağustos 2020 ile 2 Şubat 2025 tarihleri arasında belediye başkan yardımcısı olarak görev yapmış ve 3 Şubat 2025 tarihinde bilgisayar işletmeni kadrosuna atanmıştır. Personelin ön lisans mezunu olduğu ve başkan yardımcılığı görevini asaleten yürüttüğünün HİTAP hizmet dökümünden anlaşıldığı belirtilmiştir.

Bu bilgiler sonucun neden herkese otomatik uygulanamayacağını gösterir. Personel 2008 Ekim ayından önce iştirakçi olmuş, yüksek ek göstergeli görevde altı aydan çok daha uzun süre çalışmış ve görevi vekâleten değil asaleten yürütmüştür. Kurumların benzer dosyalarda yalnız unvan benzerliğine bakması yeterli değildir.

657 sayılı Kanunun 43/B maddesi ne düzenliyor?

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 43/B maddesine göre ek gösterge; hizmet sınıfı, görev türü ve aylık alınan derece dikkate alınarak Kanuna ekli cetveller üzerinden belirlenir. Bu göstergeler, personel ilgili sınıf ve görevde bulunduğu sürece ödemelere esas alınır; terfi bakımından kazanılmış hak oluşturmaz.

Aynı maddede 1, 2, 3 ve 4. dereceli kadrolara atananların ek göstergelerinin, daha önce bulundukları kariyer sınıfı veya I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfının ilgili bölümündeki görevler üzerinden kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri göstergeden düşük olamayacağına yönelik bir koruma bulunur. Ancak resmî görüş, müdür, şube müdürü ve müdür yardımcısı kadro unvanlarında çalışanların bu korumadan yararlanamayacağını da hatırlatmaktadır.

Bu nedenle önceki yöneticilik görevinin 3600 ek göstergesi, bilgisayar işletmeni kadrosundaki kazanılmış hak aylığına doğrudan taşınmamaktadır. Genel ek gösterge sistemini incelemek için 3600 ek göstergenin genel kapsamı rehberimize bakabilirsiniz.

Kazanılmış hak aylığı ile emekliliğe esas aylık aynı şey mi?

Hayır. Kazanılmış hak aylığı; memurun derece ve kademesi, öğrenimi, hizmeti ve intibak hükümleriyle bağlantılı özlük göstergesidir. Emekli keseneğine esas aylık ise emeklilik prim veya kesenek hesabında dikkate alınan unsurların toplamını ifade eder. Bazı hâllerde iki kayıt aynı seviyede ilerlese de mevzuat gereği farklılaşabilir.

İncelenen olayda bu ayrım belirleyicidir: 3600 ek gösterge kazanılmış hak aylığında uygulanmamış, ancak emekliliğe esas aylıkta korunmuştur. HİTAP ekranında da bu iki alanın birbirine karıştırılmadan kaydedilmesi gerekir. Ayrıntılı karşılaştırma için kazanılmış hak aylığı ve emekli keseneğine esas aylık farkı yazımızı inceleyebilirsiniz.

5434 sayılı Kanunun mülga ek 67. maddesi nasıl koruma sağlıyor?

5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun mülga ek 67. maddesi, daha önce yararlanılan yüksek ek göstergeden daha düşük ek göstergeli bir kadroya veya göreve geçenler için emeklilik yönünden koruma getirir. Şartları taşıyan personel, önceki ve yeni ek gösterge arasındaki farktan doğan kesenek ve karşılık tutarlarının tamamı aylığından kesilmek suretiyle yüksek ek göstergeden yararlanmaya devam eder.

Maddenin mülga olması, 2008 öncesi iştirakçilerin tamamı bakımından etkisiz olduğu anlamına gelmez. 5510 sayılı Kanunun geçici 4. maddesi, bu gruptaki kişiler hakkında yürürlükten kaldırılan hükümler de dâhil olmak üzere 5434 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmasına devam edilmesini öngörür. Dolayısıyla dosyada personelin ilk defa hangi tarihte kamu görevlisi sigortalılığına girdiği mutlaka belirlenmelidir.

Yüksek ek göstergeli görevde altı ay şartı nasıl uygulanır?

Ek 67. maddeye göre, Kanundaki özel istisnalar dışında yüksek ek göstergeli kadro veya görevde en az altı ay çalışmadan daha düşük ek göstergeli kadroya geçenler bu korumadan yararlanamaz. Buradaki altı ay, yalnızca kadroya atama tarihine değil görevde fiilen ve hukuken bulunulan süreye göre belgelenmelidir.

Resmî görüşteki kişi belediye başkan yardımcılığı görevini yıllarca yürüttüğü için süre koşulu bakımından tereddüt bulunmamaktadır. Altı aydan kısa süre görev yapan, ataması iptal edilen veya yalnız vekâleten görevlendirilen personel için aynı sonuç doğrudan kurulamaz.

Asaleten görev ile vekâleten görev arasında fark var mı?

Resmî görüşte sonuca ulaşılırken personelin HİTAP kayıtlarında belediye başkan yardımcısı olarak asaleten görev yaptığı açıkça vurgulanmıştır. Bu ifade tesadüfi değildir. Vekâleten yürütülen görevlerde kişi kadronun bütün mali ve emeklilik haklarını otomatik kazanmaz; vekâlet aylığı ve ek gösterge bakımından farklı hükümler uygulanabilir.

Bu nedenle bir personelin uzun süre başkan yardımcılığı görevini fiilen yürütmüş olması tek başına yeterli görülmemelidir. Atamanın türü, kadro bağlantısı, aylığın hangi gösterge üzerinden ödendiği ve HİTAP hizmet dökümü birlikte kontrol edilmelidir.

Kesenek ve kurum karşılığı farkı kimden alınır?

Ek 67 kapsamındaki koruma karşılıksız bir tercih değildir. Önceki yüksek ek gösterge ile yeni kadroya ait düşük ek gösterge arasındaki farktan kaynaklanan kesenek ve kurum karşılığı tutarlarının tamamı personelin aylığından kesilerek tahsil edilir. Resmî görüşe göre bu tahsilat zorunludur.

Personelden “yüksek ek göstergeden yararlanmak istiyor musunuz?” şeklinde ayrıca talep alınmasına gerek bulunmadığı belirtilmiştir. Kurumun HİTAP ve bordro kayıtlarını doğru kurması, farkları zamanında hesaplaması gerekir. EKEA'nın bileşenleri için emekli keseneğine esas aylık hesabı rehberimiz kullanılabilir.

2008 öncesi ve sonrası göreve başlayanlar neden ayrılmalı?

5510 sayılı Kanunun geçici 4. maddesi, Kanunun yürürlük tarihinden önce 5434 kapsamında iştirakçi olanların emeklilik işlemlerinde eski hükümlerin uygulanmasını sürdürür. Görüşteki kişinin 1990 yılında memuriyete başlaması bu nedenle kritik bir veridir.

İlk defa 2008 Ekim ayı başından sonra 4/c kapsamında çalışmaya başlayanlar bakımından prim esaslı 5510 sistemi geçerlidir. Bu kişilere 5434'ün mülga ek 67. maddesindeki korumanın aynı biçimde uygulanacağı varsayılmamalıdır. İki rejimin temel ayrımlarını 5434 ve 5510 memur emekliliği farkları rehberimizde bulabilirsiniz.

HİTAP ve bordro kayıtlarında nasıl işlem yapılmalı?

1. Personelin ilk iştirakçilik ve 4/c kapsamına giriş tarihi doğrulanır.
2. Belediye başkan yardımcılığı atama onayı ile asaleten görev kaydı incelenir.
3. Yüksek ek göstergeli görevde en az altı ay çalışılıp çalışılmadığı hesaplanır.
4. Bilgisayar işletmeni kadrosundaki kazanılmış hak aylığı ve görev aylığı ayrı kaydedilir.
5. Emekliliğe esas aylıkta korunacak 3600 ek gösterge tanımlanır.
6. Gösterge farkına bağlı kesenek ve karşılık tutarları bordroda hesaplanır.
7. HİTAP ile aylık prim/kesenek bildirimlerinin birbiriyle uyumu kontrol edilir.

Görev aylığı ve emeklilik uygulamasının özeti

Sık yapılan hatalar

• Emekliliğe esas 3600 ek göstergeyi aktif görev maaşına da aynen uygulamak.
• Vekâleten yürütülen görevi asaleten atama gibi kabul etmek.
• Altı aylık görev süresini kontrol etmeden yüksek göstergeyi korumak.
• 2008 öncesi ve sonrası göreve başlayan personeli aynı emeklilik rejiminde değerlendirmek.
• Kesenek ve kurum karşılığı farkını hesaplamadan HİTAP'a yüksek gösterge kaydetmek.
• Personelin talebi olmadığı gerekçesiyle zorunlu koruma ve kesenek işlemini uygulamamak.

Benzer fakat farklı bir örnek olan yöneticilikten teknik kadroya geçiş için müdürlükten tekniker kadrosuna geçenlerin ek göstergesi yazımız incelenebilir. Her iki sayfa farklı unvan ve hukuki kayıtları hedeflediğinden dosyalar birbirine kopyalanarak sonuçlandırılmamalıdır.

Mevzuat ve resmî kaynaklar

• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, madde 43/B: Ek göstergenin görev, hizmet sınıfı ve dereceye göre uygulanmasını düzenler.
• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, geçici madde 4: 5434 rejiminden gelen personel hakkındaki geçiş hükümlerini içerir.
• 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu, mülga ek madde 67: Daha düşük ek göstergeli göreve geçenlerde emeklilik yönünden yüksek göstergenin korunma şartlarını düzenler.
• Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün 28.09.2026 tarihli ve E-53773008-622.02-16782557 sayılı görüşü: Başkan yardımcılığından bilgisayar işletmeni kadrosuna geçen somut personelin aylık ve emeklilik ek göstergelerini ayırır. Resmî personel görüşünü açın

3600 görev aylığında değil, emeklilik hesabında korunabilir

28 Eylül 2026 tarihli görüşe göre belediye başkan yardımcılığını asaleten ve gerekli süreden uzun yürüttükten sonra bilgisayar işletmeni kadrosuna atanan, 5434 rejimi kapsamındaki personelin kazanılmış hak aylığında 3600 ek gösterge uygulanmaz. Personelin aktif aylığı yeni kadrosuna göre hesaplanır.

Buna karşılık 5434 sayılı Kanunun mülga ek 67. maddesi uyarınca emekliliğe esas aylıkta 3600 ek gösterge korunur. Yüksek ve düşük gösterge arasındaki farktan kaynaklanan kesenek ile kurum karşılığı tutarlarının tamamı personelin aylığından kesilir; bu işlem için ayrıca tercih beyanı aranmaz.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. İlk iştirakçilik tarihi, görev süresi, atama türü ve HİTAP kayıtları kişiden kişiye değişebileceğinden somut dosya belediyenin insan kaynakları birimi ve SGK uygulamasıyla birlikte değerlendirilmelidir.