Belediye Personeline İç Eğitmenlik İçin Ders Ücreti Ödenir mi?

Belediyeler; mevzuat, bilgi güvenliği, iş sağlığı ve güvenliği, afet yönetimi, ihale, mali hizmetler veya kurumsal uygulamalar gibi alanlarda kendi personeline hizmet içi eğitim verebilir. Konuya hâkim bir memurun “iç eğitmen” olarak görevlendirilmesi hem zaman hem de maliyet bakımından pratik bir yöntemdir. Fakat eğitici olarak görevlendirme yapılabilmesi ile bu görev karşılığında ayrıca ders ücreti ödenebilmesi aynı hukuki işlem değildir.

10 Ekim 2026 itibarıyla kısa cevap: Belediye, kendi personeli arasındaki uzman ve yetkin kişileri hizmet içi eğitimlerde eğitici olarak görevlendirebilir. Buna karşılık Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün 15 Eylül 2026 tarihli görüşüne göre, yalnızca bu görevlendirme ve Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik gerekçe gösterilerek belediye personeline ders ücreti ödenmesi mümkün değildir.

İç eğitmenlik görevi ile ders ücreti neden ayrı değerlendirilir?

Bir kamu personeline eğitim sunma görevinin verilmesi idari bir görevlendirmedir. Kurum; personelin uzmanlığına, eğitim programına ve hizmet ihtiyacına göre yazılı bir onay düzenleyebilir. Mali hak doğuran ödeme ise ayrıca açık bir kanuni veya düzenleyici dayanak gerektirir. İdarenin bir işi yaptırma yetkisinin bulunması, o iş için istenilen ad altında ek ücret ödeme yetkisine de sahip olduğu anlamına gelmez.

Bu ayrım kamu mali yönetiminde önemlidir. Harcama birimi, “personel eğitim verdi” tespitinden hareketle kendiliğinden ders ücreti tahakkuk ettiremez. Önce görevin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 89. maddesine ve bu maddeye bağlı düzenlemelere girip girmediğini belirlemelidir. Ardından 176. maddedeki ücret hesabının somut olaya uygulanıp uygulanamayacağını incelemelidir.

2026 tarihli Genel Yönetmelik belediyelere ne yetkisi veriyor?

19 Mart 2026 tarihli ve 33201 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik, aday ve asli memurların eğitim süreçlerini yeniden düzenlemiştir. Yönetmeliğin 8. maddesine göre kurum ve kuruluşlar eğitim süreçlerinde kendi personeli arasındaki uzman ve yetkin kişilerden, diğer kurumlardaki uzmanlardan, öğretim elemanlarından ve belirli şartlarla daha önce üst kademe kamu yöneticiliği yapmış kişilerden eğitici olarak yararlanabilir.

Bu düzenleme, belediyenin kendi personelini hizmet içi eğitimde görevlendirmesi açısından açık bir dayanak sağlar. Eğitici eğitimine önem verilmesi, görevlendirilenlerin Kamu Personeli Bilgi Sistemindeki eğitici listesine kaydedilmesi ve kurumlar arası taleplerde ilgili kurumun uygun görüşünün alınması da Yönetmelikte yer alan uygulama unsurlarıdır.

Aday memurların temel eğitim, hazırlayıcı eğitim ve staj süreçleri hakkında daha geniş bilgi için aday memur eğitim yönetmeliği rehberi incelenebilir. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, eğitim sisteminin kurulmasına ilişkin hükümler ile ücret ödenmesine ilişkin hükümlerin birbirine karıştırılmamasıdır.

Yönetmeliğin 10. maddesi neden doğrudan ödeme hakkı oluşturmuyor?

Genel Yönetmeliğin 10. maddesinde, eğitim işlerinde eğitici olarak görev alanlara verilecek ücretlerin 657 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata göre ödeneceği belirtilmiştir. İlk bakışta bu ifade her eğiticiye ücret ödenmesini emrediyormuş gibi okunabilir. Resmî görüş ise maddenin yeni ve bağımsız bir mali hak tesis etmediğini açıkça ortaya koymaktadır.

Madde, ödeme yapılabilecek bir görev varsa bunun hangi mevzuata göre yürütüleceğini gösterir. Başka bir anlatımla 10. madde bir “atıf hükmüdür”; 657 sayılı Kanunun kapsamı dışında kalan bir ödeme yetkisi üretmez. Bu nedenle personelin eğitici listesine kaydedilmesi, ders planının hazırlanması, katılımcı imzalarının alınması ve eğitimin tamamlanması ödeme için tek başına yeterli değildir.

657 sayılı Kanunun 89. maddesi hangi kurum ve görevleri kapsıyor?

657 sayılı Kanunun 89. maddesi; eğitim ve öğretim kurumları, üniversite ve akademiler, okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlar ile benzeri kuruluşlarda öğretmen ya da öğretim üyesi bulunmaması hâlinde öğretmenlere, öğretim üyelerine, diğer memurlara veya açıktan atanacak kişilere ücretli ek ders görevi verilebilmesine imkân tanır.

Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü görüşünde belediyelerin bu maddede sayılan eğitim ve öğretim kurumu, üniversite, akademi, okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurum niteliğinde değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir. Belediyenin bünyesinde “eğitim şube müdürlüğü”, “insan kaynakları ve eğitim müdürlüğü” ya da bir eğitim salonı bulunması da belediyenin kurumsal niteliğini kendiliğinden değiştirmez.

Dolayısıyla belediyenin personeline yönelik kurum içi seminer veya hizmet içi eğitim düzenlemesi mümkün olmakla birlikte, bu faaliyet 657/89 kapsamında ücretli ders görevi olarak kabul edilmemektedir. Genel görevlendirme kuralları bakımından memurlarda görevlendirme esasları yazımız da yol gösterici olabilir.

140 ve 150 gösterge üzerinden ek ders hesabı ne zaman yapılır?

657 sayılı Kanunun 176. maddesinde, 89. maddeye göre ders görevi verilenlere ders saati başına gündüz öğretimi için 140 gösterge; örgün ve yaygın eğitim kurumlarında yarıyıl ve yaz tatillerinde, cumartesi ve pazar günlerinde veya saat 18.00'den sonra başlayan öğretim faaliyetleri için 150 gösterge rakamının aylık katsayıyla çarpılması sonucunda bulunan tutar üzerinden ödeme yapılacağı düzenlenmiştir.

Bu rakamlar bir ödeme hakkının miktarını hesaplar; hakkın kaynağı değildir. Önce 89. maddeye uygun bir ders görevinin ve ilgili kurum için uygulanabilir düzenlemenin bulunması gerekir. Bu ön şart yoksa 140 veya 150 göstergenin aylık katsayıyla çarpılması, belediye personeli lehine tek başına alacak oluşturmaz.

Öğretmenler ve mevzuatı gereği ücretli ders görevi verilebilen diğer personel için genel formül ile saat ayrımları ek ders ücretinin genel hesaplama esasları rehberimizde açıklanmıştır. Bu iki içerik aynı sonucu hedeflemez: o rehber ödeme hakkı bulunan derslerin hesabını, bu yazı ise belediyedeki iç eğitmenlik görevinin neden ücret doğurmadığını ele almaktadır.

Mesai dışında veya hafta sonunda eğitim verilmesi durumu değiştirir mi?

Eğitimin saat 18.00'den sonra, cumartesi veya pazar günü yapılması tek başına sonucu değiştirmez. Çünkü 150 gösterge, zaten 657/89 kapsamında ücretli ders görevi verilebilen bir faaliyet için farklı zaman dilimindeki hesap unsurudur. Hukuki dayanağı bulunmayan belediye iç eğitimini yalnızca mesai dışına almak, faaliyeti ücretli ek derse dönüştürmez.

Bununla birlikte personelin normal çalışma saatleri dışında fiilen çalıştırılması başka bir hukuki başlık doğurabilir. Fazla çalışma karşılığı izin veya ücret meselesi, iç eğitmenlik ders ücretinden ayrı olarak personelin statüsüne, bütçe kanunu hükümlerine, toplu sözleşmeye ve özel düzenlemelere göre değerlendirilmelidir. Bir ödeme türünün şartları oluşmadığında aynı çalışma otomatik olarak başka bir ödeme adına çevrilemez.

Belediye başkanı veya üst yönetici onayı ödeme için yeterli mi?

Belediye başkanı, genel sekreter ya da yetkili amir tarafından verilen görevlendirme onayı personelin eğitim görevini kurumsal hâle getirir. Onayda eğitim konusu, tarih, süre, hedef kitle ve görevlendirilen personel gösterilebilir. Ancak idari onay, kanunda bulunmayan bir mali hakkı oluşturamaz veya 657 sayılı Kanunun kapsamını genişletemez.

Ödeme yapılabilmesi için görevlendirme onayına ek olarak uygulanabilir mevzuat hükmü, varsa özel Cumhurbaşkanı Kararı, ders saatlerini gösteren çizelge ve gerçekleştirme belgeleri bulunmalıdır. Resmî görüşte Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün 10 Eylül 2026 tarihli değerlendirmesine de yer verilmiş; 657/176 kapsamında ödeme için 89. madde çerçevesinde ilgili kurum veya kuruluş bakımından münhasır bir Cumhurbaşkanı Kararı gerektiği belirtilmiştir.

Belediyede iç eğitmen görevlendirmesi nasıl belgelenmeli?

Ders ücreti ödenememesi, hizmet içi eğitimin belgesiz veya plansız yürütülebileceği anlamına gelmez. Kurumun eğitim faaliyetini yıllık planına alması, eğitim ihtiyacını ve hedeflerini belirlemesi, eğiticinin uzmanlığını ortaya koyması ve katılım sonuçlarını izlemesi gerekir. Sağlıklı bir dosyada aşağıdaki belgeler bulunabilir:

• Eğitim ihtiyacını ve amacını açıklayan birim teklifi,
• Yetkili makamın yazılı eğitici görevlendirme onayı,
• Eğitim programı, konu başlıkları ve zaman çizelgesi,
• Eğiticinin uzmanlığını veya yetkinliğini gösteren bilgi ve belgeler,
• Kamu Personeli Bilgi Sistemi eğitici listesi bakımından gerekli kayıtlar,
• Katılımcı listeleri ve devam çizelgeleri,
• Ölçme, değerlendirme ve eğitim sonuç raporu.

Bu belgeler görevin yapıldığını ve eğitim faaliyetinin usulünü gösterir. Fakat ayrıca açık ödeme dayanağı bulunmuyorsa tahakkuk belgesine dönüşmez. Memurun bordrosunda görülen ödeme ve kesintilerin nasıl okunacağı konusunda memur bordrosundaki ödeme ve kesinti kalemleri rehberimizden yararlanabilirsiniz.

Başka bir kurumdan eğitici istenirse ücret ödenebilir mi?

Genel Yönetmelik, kurumların başka kamu kurumlarındaki uzman ve yetkin kişilerden eğitici olarak yararlanabilmesine imkân verir. Ancak kurumlar arası görevlendirme yapılması da ücret sorununu kendiliğinden çözmez. Eğiticinin kendi kurumundan uygun görüş alınması, görevlendirmenin usulüne uygun olması ve ücret için somut mevzuat dayanağının ayrıca bulunması gerekir.

Öğretim elemanlarının görevlendirilmesinde 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu ve ilgili yükseköğretim mevzuatı; diğer personelde ise statüye özgü hükümler gündeme gelebilir. Bu nedenle “kurum dışından geldiği için mutlaka ücret ödenir” veya “belediye personeli olmadığı için 657/176 otomatik uygulanır” şeklinde genel bir sonuç kurulamaz. Her görevlendirme, eğiticinin statüsü ile eğitimi veren kurumun niteliği birlikte incelenerek sonuçlandırılmalıdır.

Harcama birimi ödeme öncesinde hangi soruları sormalı?

1. Eğitimin hukuki niteliği nedir? Kurum içi bilgilendirme mi, hizmet içi eğitim mi, yoksa özel mevzuata bağlı bir kurs mu?
2. Eğitici hangi statüdedir? Belediyenin kendi memuru, başka kurum personeli, öğretim elemanı veya dışarıdan görevlendirilen kişi mi?
3. Kurum 657/89 kapsamına giriyor mu? Eğitim görevinin yürütüldüğü yapı maddede sayılan kurumlardan biri mi?
4. Özel karar veya düzenleme var mı? İlgili kurum ve faaliyet için ücretli ders görevi verilmesine izin veren uygulanabilir hüküm mevcut mu?
5. Görevlendirme yazılı mı? Konu, tarih, süre, saat ve görevin kapsamı onayda açıkça gösterilmiş mi?
6. Gerçekleştirme belgeleri tam mı? Ders çizelgesi, katılım kaydı ve onay belgeleri ödeme emriyle uyumlu mu?

Örnek olaylarla iç eğitmenlik ve ödeme sonucu

Sık yapılan hatalar

• Genel Yönetmeliğin eğitici görevlendirme yetkisini doğrudan ücret yetkisi saymak.
• Yönetmeliğin 10. maddesindeki atfı bağımsız bir ödeme hükmü gibi yorumlamak.
• 140 ve 150 göstergeyi, 657/89 şartlarını incelemeden bütün kurum içi eğitimlere uygulamak.
• Eğitim mesai dışında yapıldığında otomatik olarak ek ders ücreti doğduğunu varsaymak.
• Belediyedeki eğitim birimini 657/89 anlamında okul, kurs veya yaygın eğitim kurumu kabul etmek.
• Üst yönetici onayının kanunda bulunmayan mali hakkı oluşturabileceğini düşünmek.
• Ders ücreti ödenemediğinde aynı tutarı farklı bir ödeme adıyla tahakkuk ettirmek.

Dayanaksız veya fazla bir ödeme yapılması hâlinde düzeltme, tahsil ve sorumluluk süreçleri gündeme gelebilir. Bordrodaki tahakkuk ve kesinti mantığı için memur maaşındaki yasal kesintiler yazımızı da inceleyebilirsiniz.

Mevzuat ve resmî kaynaklar

• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, madde 89: Ücretli ders görevinin verilebileceği kurumları, kişileri ve genel çerçeveyi düzenler.
• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, madde 176: 89. maddeye göre ders görevi verilenler için 140 ve 150 gösterge üzerinden ücret hesabını düzenler.
• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, madde 214 ve 217: Devlet memurlarının hizmet içi eğitimi ile genel eğitim planının temel dayanaklarıdır.
• Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik, madde 8: Kurumların eğitim süreçlerinde kimlerden eğitici olarak yararlanabileceğini belirler.
• Aynı Yönetmelik, madde 10: Eğitici ücretlerinin 657 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata göre ödeneceğini belirtir; bağımsız ödeme hakkı kurmaz.
• Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün 15.09.2026 tarihli ve E-53773008-622.02-16026888 sayılı görüşü: Belediyenin kendi personeline hizmet içi eğitim kapsamında ders ücreti ödeyemeyeceği yönünde değerlendirme içerir. Resmî personel görüşünü açın

Belediye iç eğitmen görevlendirebilir, fakat doğrudan ders ücreti ödeyemez

Belediyeler, Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmeliğin 8. maddesine dayanarak kendi personeli arasındaki uzman ve yetkin kişileri hizmet içi eğitimlerde eğitici olarak görevlendirebilir. Bu yetki kurumun eğitim ihtiyacını kendi insan kaynağıyla karşılamasına imkân verir.

Ancak görevlendirme yetkisi, ayrıca ders ücreti ödeme yetkisi anlamına gelmez. Yönetmeliğin 10. maddesi bağımsız bir mali hak kurmamakta; ödemeyi 657 sayılı Kanun ile ilgili mevzuatta mevcut olan dayanağa bağlamaktadır. Belediyeler 657/89'da sayılan eğitim kurumları arasında değerlendirilmediğinden, standart hizmet içi eğitimde görevlendirilen belediye personeline yalnız bu maddeler gerekçe gösterilerek ders ücreti ödenemez.

Eğitimin mesai dışında yapılması, eğitim biriminin bulunması, personelin eğitici listesine kaydedilmesi veya üst yönetici onayı alınması bu sonucu tek başına değiştirmez. Somut olayda farklı bir kanun, özel Cumhurbaşkanı Kararı ya da statüye özgü düzenleme bulunduğu ileri sürülüyorsa ödeme öncesinde o dayanak ayrıca ve yazılı olarak incelenmelidir.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kurumun özel mevzuatı, eğiticinin statüsü ve görevlendirmenin niteliği farklı sonuç doğurabilir. Tahakkuk öncesinde güncel mevzuat ile yetkili kurum görüşünün kontrol edilmesi önerilir.