Sözleşmeli (4/B) ile memur (4/A) farkı, kamuda en çok aranan ve en çok karıştırılan konudur. Aynı koridorda çalışıp aynı işi yapan iki kişi; biri kadrolu memur, diğeri sözleşmeli personel olabilir. Maaş formülü, emeklilik kaydı, tayin ve “ne zaman kadroya geçerim?” sorusu bu yüzden ayrı cevaplanır.
Bu rehber 657 sayılı Kanun’un 4. maddesi, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar, kadroya geçiş (3+1) uygulaması ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı / Devlet Personel Başkanlığı (eski DPB) görüşleri çerçevesinde 2026’da herkesin anlayacağı dilde yazıldı. Kesin hak: kendi sözleşmeniz, ilan metni ve kurum özlük yazısıdır.
Bu rehber şunu cevaplar: 4/A ile 4/B farkı nedir? Maaş/emeklilik nasıl ayrılır? 3 yılda kadroya geçiş şartları neler? KPSS A/B ile karışır mı?
Son güncelleme: 27 Temmuz 2026
4/A: Kadrolu memur — asli ve sürekli kamu hizmeti · gösterge maaşı · klasik 657 yolu.
4/B: Sözleşmeli personel — pozisyon + mali yıl sözleşmesi · işçi sayılmaz · ücret sözleşmeye bağlı.
Geçiş: Aynı kurumda 3 yıl + 30 gün içinde talep → 4/A (otomatik değil).
Dikkat: KPSS A/B grubu ≠ 657 4/A–4/B ≠ SGK 4/a–4/c.
657’ye göre 4/A ve 4/B nedir?
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “İstihdam şekilleri” başlıklı 4. maddesi iki ana tipi şöyle ayırır (özet):
- Memur (4/A): Devlet ve diğer kamu tüzel kişiliklerince genel idare esaslarına göre yürütülen asli ve sürekli kamu hizmetlerini ifa ile görevlendirilenler.
- Sözleşmeli personel (4/B): Kalkınma planı / programlarda yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi için zaruri ve istisnai hallerde; özel meslek bilgisi gerektiren geçici işlerde; Cumhurbaşkanınca belirlenen esaslarla ihdas edilen pozisyonlarda; mali yılla sınırlı sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri.
Pratikte 4/B artık “sadece proje” algısından çıkmış; birçok idari ve teknik pozisyonda yaygın kullanılsa da hukuki kimlik hâlâ “sözleşmeli personel / pozisyon”dur — “kadrolu memur” değildir.
Uygulama detayı: Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar (mevzuat.gov.tr) ve kurumun pozisyon/ilan metni.
Üç “4/A–4/B” tuzağı (karıştırmayın)
| İfade | Ne anlatır? | Örnek |
|---|---|---|
| 657 · 4/A – 4/B | İstihdam statüsü | Kadrolu memur · sözleşmeli personel |
| KPSS · A / B grubu | İlk atama seçim yöntemi | Kurum sınavı · ÖSYM merkezi yerleştirme → A/B rehberi |
| SGK · 4/a – 4/b – 4/c | Sigorta kolu | İşçi · Bağ-Kur · kamu görevlisi |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
İnternetteki bazı albüm/yazılar bu üçünü birbirine karıştırır. “4/B = Bağ-Kur” gibi kısayollar genelde yanlıştır; e-Devlet hizmet dökümünüz esas alınır.
Karşılaştırma tablosu (2026)
| Konu | Memur 4/A | Sözleşmeli 4/B |
|---|---|---|
| Dayanak | 657 md. 4/A + memuriyet hükümleri | 657 md. 4/B + Sözleşmeli Personel Esasları |
| İstihdam birimi | Kadro | Pozisyon |
| Süre | Sürekli (kadrolu) | Sözleşme (mali yıl / yenileme) |
| Ücret | Gösterge + ek gösterge + taban + kıdem + ÖHT / yan ödeme… | Sözleşme ücreti / pozisyon tavanı |
| Bordro dili | 657 katsayı dili | Sözleşme + kurum bordrosu |
| Sigorta / emeklilik | 5434 veya 5510 4/c (girişe göre) | 5510 (çoğu uygulamada 4/a hattı) — tescile bakın |
| Adaylık | İlk atamada aday memurluk (kural) | Sözleşmeli rejim; kadroya geçişte adaylık uygulanmama kuralı yaygın |
| Görevde yükselme | 657 görevde yükselme / unvan değişikliği | Sözleşmeli mevzuat + geçiş sonrası 4/A yolu |
| Nakil / tayin | Memur nakil kuralları | Sözleşme / 3 yıl yerindelik + geçiş sonrası +1 yıl kısıtı |
| İş güvencesi | Disiplin + kadro rejimi | Sözleşme yenileme / fesih koşulları |
| 4/A’ya geçiş | — | 3 yıl + 30 gün talep (kalıcı hüküm / uygulama yazıları) |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
Maaş ve bordro: neden aynı unvan farklı çıkar?
4/A maaşında her kalemin formülü bellidir: gösterge × aylık katsayı, ek gösterge × katsayı, taban aylık, kıdem, yan ödeme, ÖHT… Bordroyu okumak için: bordro rehberi · maaş robotu · 2026 maaş tablosu.
4/B’de “kaç TL?” sorusunun cevabı çoğu zaman ilan + sözleşme ekidir. Aynı unvan adı (ör. bilgisayar işletmeni) 4/A’da gösterge dilinde, 4/B’de tavan dilinde konuşulur. Zam dönemlerinde 4/A katsayı artışıyla, 4/B ise sözleşme / genelge güncellemesiyle hareket eder — ikisi otomatik aynı oranda gitmeyebilir.
ÖSYM / kurum ilanında “memur” mu “sözleşmeli personel” mi yazıyor? “Aynı işi yapacağım” diye 4/A beklemeyin. Statü ilanda yazılıdır.
Emeklilik ve sigorta kaydı
4/A memurun emeklilik kapısı giriş tarihine göre 5434 veya 5510 4/c olur. 4/B sözleşmeli personelde uygulamada kayıt çoğu zaman 5510’un farklı bir kolunda (sıkça 4/a) ilerler. Bu yüzden “ben de memur gibi 9000 gün / 4/c” varsayımı yanlış olabilir.
Kontrol: e-Devlet → SGK tescil / hizmet dökümü. Şartlar özeti: emeklilik şartları 2026 · 5434 / 5510 farkı.
Kadroya geçiş: 3 yıl + 30 gün (3+1)
657’de sözleşmeliden memur kadrosuna geçiş, uygulamada kalıcı bir yol olarak işlemektedir. Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler uygulamasına göre özet çerçeve:
-
Kapsam: 29.11.2022 ve sonrası 4/B ile başlayanlar (öncesi için geçici madde / ayrı rejim — kurumunuza sorun).
-
3 yıl: Aynı kurumda kesintisiz fiili çalışma. Doğum/askerlik nedeniyle fesih veya bedelli askerlikte aylıksız sayılma süreleri genelde 3 yıla dahil edilmez.
-
30 gün: 3 yıl dolunca yazılı talep. Süre hak düşürücüdür; kaçırılırsa sözleşmeli devam.
-
60 gün: İdare atama işlemini bu sürede sonuçlandırmaya yönelik uygulama.
-
+1 yıl: Kadroya geçince aynı yerde en az 1 yıl daha (can güvenliği / sağlık istisnası). Eş durumu gibi istisnalar bu +1’de genelde işlemez.
Aday memurluk: Uygulama yazılarında kadroya geçenlere adaylık hükümlerinin uygulanmayacağı belirtilir. İş sonu tazminatı: Bu geçişte ödenmez; süreler ileride emekli ikramiyesi hesabına yansıyabilir (kurum/SGK uygulaması).
«Belediyenizde mühendis unvanıyla sözleşmeli olarak görev yapan personelin, daha önce Milli Eğitim Bakanlığı hizmet birimlerinde sözleşmeli büro personeli olarak geçirdiği hizmet sürelerinin, sözleşmeli personelin memur kadrolarına geçişinde aranan üç yıllık çalışma süresinin hesabında dikkate alınmasının mümkün olmadığı mütalaa edilmektedir.»
Ne anlama geliyor? 5393/49 ve 657 4/B’de kadroya geçiş için aynı kurumda üç yıl şarttır; başka kurumda geçen sözleşmeli süreler bu üç yıla eklenmez. 29.11.2022 sonrası süre hesabında da Cumhurbaşkanlığı Personel yazısı aynı kurum/pozisyon çerçevesini vurgular.
Kaynak: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü, Personel Görüşü, 01.07.2026, E-53773008-622.02-16059803 — «Sözleşmeli personel olarak görev yapanların aynı kurumda üç yıl çalışmadan devlet memuru kadrolarına atanılamayacağı hakkında» · PDF · Liste: Personel Görüşleri
Ayrıntılı süreç yazısı (yakında): 4/B kadroya geçiş dilekçe rehberi — takvimde.
Geçiş sonrası intibak: kademe / derece (md. 36/C)
657 md. 36/C (özet): 4. maddeye göre sözleşme ile istihdam edilenler memuriyete geçirilince, sözleşmeli süreler her yıl için 1 kademe, her 3 yıl için 1 derece verilerek değerlendirilir.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü (06.11.2025) ve benzer DPB görüşleri: “memuriyete geçirilme” ibaresi yalnızca özel geçiş kanunlarıyla sınırlı değildir; sınavla açıktan 4/A’ya atananlarda da sözleşmeli sürenin kazanılmış hak aylığında sayılması yönündedir.
| Konu | Ne olur? | Ne olmaz / dikkat |
|---|---|---|
| KHA (derece–kademe) | 4/B süre → 1 yıl=1 kademe, 3 yıl=1 derece (36/C) | HITAP’a işlenmezse bordroya yansımaz |
| Md. 64/4 “son 8 yılda 1 kademe” | Geçici maddelerle / aynı kurumda 3 yıl sonrası 4/B→4/A geçişinde sayılabilen özel yol | Açıktan KPSS ile 4/A’ya geçenlerde bakanlık görüşü örneğinde sayılmayabilir |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
HITAP kontrolü: HITAP intibak ve KHA–EKEA.
4/B ≠ belediye sözleşmelisi (5393/49)
Belediyelerde sık görülen sözleşmeli istihdam 5393 sayılı Belediye Kanunu md. 49 hattıdır. Merkezi idare 657 4/B ile isim benzerliği olsa da ücret tavanı, geçiş ve izin rejimi farklıdır. Belediye personeli için: belediyelerde personel istihdamı.
Hangisini seçmeliyim? (aday checklist)
-
İlan statüsü: Memur mu, sözleşmeli mi?
-
Ücret: 4/A için robot/tablo; 4/B için sözleşme tavanı.
-
Yerindelik: 4/B’de 3 yıl + geçişte +1 yıl planınız var mı?
-
Emeklilik: Hangi SGK kolunda olacağınızı bilin.
-
Kariyer: Görevde yükselme / unvan değişikliği hedefi 4/A’da daha nettir.
Kadrolu memur unvanı ve derece–kademenizle Temmuz–Ara 2026 katsayılarında net bandı tahmin edin; 4/B sözleşmenizdeki tavanla yan yana koyun.
4/A maaş formülü (2026/2 katsayılarıyla)
Kadrolu memurda “kaç TL?” sorusu gösterge dilinde cevaplanır. Temmuz–Aralık 2026 örnek katsayıları: aylık 1,575512 · taban 25,794915 · yan ödeme 0,499649.
- Gösterge aylığı = derece–kademe göstergesi × 1,575512
- Ek gösterge aylığı = kadro ek göstergesi × 1,575512
- Taban aylık = 1.000 × 25,794915 ≈ 25.794,92 TL
- Kıdem = (yıl × 20, tavan 500) × 1,575512
- Yan ödeme = puan × 0,499649
- ÖHT / ek ödeme = unvan oranına göre (EYDMA üzerinden)
Satır satır okuma: bordro rehberi · tahmin: maaş robotu · unvan netleri: 2026 tablo.
4/B ücret dili: tavan, sözleşme, zam
Sözleşmeli personelde ücret çoğu zaman ilan + sözleşme eki + pozisyon tavanıdır. “Aynı unvan adı = aynı net” varsayımı 4/A–4/B arasında çalışmaz. Zam dönemlerinde 4/A katsayı genelgesiyle, 4/B ise sözleşme / ilgili genelge veya tavan güncellemesiyle hareket eder; oranlar otomatik birebir gitmeyebilir.
ÖSYM veya kurum ilanında “memur” mu “sözleşmeli personel” mi yazıyor? Statü burada bellidir. “İş aynı, maaş aynı olur” diye 4/A beklemeyin.
Emeklilik: 5434 / 5510 4/c vs 4/B tescili
4/A memurun kapısı giriş tarihine göre 5434 veya 5510 4/c olur. 4/B’de uygulamada kayıt sıkça 5510’un farklı kolunda (çoğu örnekte 4/a hattı) ilerler. Bu yüzden “ben de memur gibi 4/c / 9000 gün” varsayımı yanlış olabilir. Kesin cevap: e-Devlet SGK tescil / hizmet dökümü.
Şartlar: emeklilik şartları 2026 · rejim farkı: 5434 / 5510 farkı.
Kadroya geçiş sonrası sigorta kolu değişebilir; geçiş yazısından sonra tescili yeniden kontrol edin. Emekli ikramiyesi ve aylık hesabı, geçiş öncesi sözleşmeli sürelerin nasıl sayıldığına da bağlıdır — kurum/SGK uygulaması esastır.
3+1 kadroya geçiş: kim, ne zaman, hangi süre sayılmaz?
Uygulamada kalıcı çerçeve (Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler yazıları özeti):
- Kapsam: 29.11.2022 ve sonrası 4/B ile başlayanlar (öncesi için geçici madde / ayrı rejim — kurumunuza sorun).
- 3 yıl: Aynı kurumda kesintisiz fiili çalışma.
- Sayılmayan / dikkat: Doğum veya askerlik nedeniyle fesih, bedelli askerlikte aylıksız sayılma gibi süreler genelde 3 yıla dahil edilmez.
- Başka kurum süresi: YYGM görüşü — başka kurumdaki sözleşmeli süre, bu üç yıla eklenmez (bu yazıdaki kurum görüşü kutusu).
- 30 gün talep: Hak düşürücü; kaçırılırsa sözleşmeli devam.
- 60 gün: İdarenin atamayı sonuçlandırmaya yönelik uygulama süresi.
- +1 yıl yerindelik: Kadroya geçince aynı yerde en az 1 yıl (can güvenliği / sağlık istisnası). Eş durumu bu +1’de genelde işlemez.
Aday memurluk: Uygulama yazılarında 4/B’den kadroya geçene adaylık hükümleri uygulanmaz (genel kural). İş sonu tazminatı: Bu geçişte ödenmez; süreler ileride emekli ikramiyesine yansıyabilir (kurum/SGK).
Geçiş dilekçesi ve evrak (pratik)
-
3 yıl dolum tarihini özlükle yazılı teyit edin (fiili çalışma hesabı).
-
30 gün içinde kadroya geçiş talebini dilekçeyle verin; evrak kayıt numarası alın.
-
Pozisyon–kadro eşleşmesi: Hangi memur kadrosuna atanacağınız kurum uygulamasına bağlıdır.
-
HITAP / intibak: 36/C kademe–derece işlensin → HITAP rehberi.
-
+1 yıl: Nakil planını bu süre bitmeden yapmayın (istisna dışı).
İntibak: md. 36/C ve md. 64/4 ayrımı
657 md. 36/C: Sözleşmeli süreler memuriyete geçirilince her yıl 1 kademe, her 3 yıl 1 derece olarak değerlendirilir. YYGM / DPB çizgisindeki görüşler, “memuriyete geçirilme”yi yalnızca özel geçiş kanunlarıyla sınırlamaz; sınavla açıktan 4/A’ya atanmada da sözleşmeli sürenin KHA’da sayılması yönündedir.
Md. 64/4’teki “son 8 yılda 1 kademe” tipi özel değerlendirme, geçici maddelerle / aynı kurumda 3 yıl sonrası 4/B→4/A geçişinde sayılabilen ayrı bir yoldur. Açıktan KPSS ile 4/A’ya geçenlerde bakanlık görüşü örneğinde sayılmayabilir. İkisini karıştırmayın.
İzin, disiplin, nakil: güvence farkı
| Konu | 4/A | 4/B |
|---|---|---|
| Yıllık izin | 657 izin rejimi | Esaslar / sözleşme + 657’ye atıflar |
| Disiplin | 657 disiplin | Sözleşme + ilgili disiplin hükümleri |
| Nakil | Memur nakil kuralları | Sözleşme / yerindelik + geçiş sonrası +1 |
| Fesih / yenilememe | Kadro + disiplin ağırlıklı | Sözleşme koşulları kritik |
| Görevde yükselme | 657 GY / unvan değişikliği net | Sınırlı; asıl kariyer çoğu zaman geçiş sonrası |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
KPSS A/B ≠ 657 4/A–4/B ≠ SGK 4/a–4/c
Üç katmanı tekrar edin — internetteki en pahalı karışıklık buradadır:
- KPSS A/B grubu: İlk atamada kurum sınavı mı, ÖSYM yerleştirme mi? → A/B rehberi
- 657 4/A–4/B: Kadrolu memur mu, sözleşmeli personel mi? (bu yazı)
- SGK 4/a–4/b–4/c: Sigorta kolu (işçi / Bağ-Kur / kamu görevlisi)
“4/B = Bağ-Kur” gibi kısayollar genelde yanlıştır. Tescile bakın.
Belediye 5393/49 ile merkezi 4/B
Belediyede “sözleşmeli” çoğu zaman 5393 md. 49 hattıdır; merkezi 657 4/B ile ücret tavanı, izin ve geçiş kuralları farklıdır. 7433 sonrası belediye sözleşmeli alım memur usulüne yaklaştırılmıştır; yine de etiket “4/B” diye geçse bile dayanağı ilandan okuyun. Detay: belediye personel istihdamı.
Aday checklist: hangi ilanı seçmeliyim?
-
Statü: Memur (4/A) mı sözleşmeli (4/B) mi?
-
Ücret: 4/A için robot/tablo; 4/B için tavan/sözleşme.
-
Yerindelik: 3 yıl + geçişte +1 yıl planınız var mı?
-
Emeklilik: Hangi SGK kolu?
-
Kariyer: Görevde yükselme hedefi 4/A’da daha net.
-
İlk maaş zamanı: 4/A’da peşin 15; 4/B’de sözleşme → ilk maaş.
Özet: 4/A ile 4/B aynı koridorda yan yana durabilir; hukuki kimlik, maaş formülü, emeklilik kaydı ve “ne zaman memur olurum?” cevabı ayrıdır. Otomatik memuriyet yoktur; 3 yıl + 30 gün talep + kurum işlemi gerekir. Belediye sözleşmelisini merkezi 4/B sanmak da ikinci büyük tuzaktır.
Aynı işi yapan iki kişi: neden net farklı?
Kurum koridorunda sık sahne: biri 4/A bilgisayar işletmeni, diğeri 4/B aynı unvan adıyla. Görev tanımı benzer, bordro dili farklıdır. 4/A’da gösterge + ek gösterge + taban + ÖHT formülü; 4/B’de sözleşme ücreti. Zam ayında biri katsayı farkı görür, diğeri sözleşme güncellemesi bekler. “Adaletsizlik” duygusu çoğu zaman statü farkının bilinmemesinden çıkar; ilan metnini baştan okumak bu sürprizi azaltır.
Sözleşmeli Personel Esasları: neye bakar?
657 md. 4/B’nin uygulama omurgası Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslardır (mevzuat.gov.tr). Pozisyon ihdası, ücret tavanları, sözleşme süresi, izin ve bazı özlük atıfları burada ve kurumun pozisyon cetvelinde somutlaşır. Esaslar zaman zaman güncellenir; 2022 sonrası kadroya geçiş rejimiyle birlikte okunmalıdır. “Eski 4/B alışkanlığı” ile yeni geçiş hakkını karıştırmayın.
Doğum, askerlik, ücretsiz izin: 3 yıl hesabı
3 yıllık sürede kesinti yaratan haller geçişi geciktirir. Uygulama yazılarında doğum veya askerlik nedeniyle fesih / bedelli askerlikte aylıksız sayılma gibi süreler genelde 3 yıla dahil edilmez. “Takvimde 3 yıl doldu” ile “fiilen 3 yıl çalışıldı” aynı şey değildir. Özlükten yazılı süre hesabı isteyin; dilekçe tarihini buna göre koyun.
Geçiş sonrası ilk yıl: nakil ve eş durumu
+1 yıl yerindelik, kadroya geçişin “bedeli” gibi işler. Can güvenliği ve sağlık istisnaları dışında eş durumu gibi klasik memur nakil gerekçeleri bu +1’de genelde işlemez. Planınız “kadroya geçer geçmez başka ile tayin” ise mevzuatı peşinen okuyun; aksi halde sürpriz yasal engel doğar.
Sendika, toplu sözleşme, ikramiye
4/A ve 4/B’de sendika üyeliği ve toplu sözleşme kalemleri farklı satırlarda görünebilir. Dönemsel ikramiye / sosyal denge tipi ödemeler kurum ve sözleşme diline bağlıdır. “Arkadaşımda var bende yok” karşılaştırması önce statüyü netleştirmeden yapılmamalıdır.
Disiplin ve sözleşmenin yenilenmemesi
4/A’da iş güvencesi ağırlıklı olarak kadro + 657 disiplin rejimidir. 4/B’de sözleşme yenilememe / fesih koşulları ayrıca kritiktir. Performans, ihtiyacın kalmaması veya sözleşme şartlarının ihlali tartışmaları 4/B’de daha sık “yenilememe” dilinde konuşulur. Bu, 4/B’nin “geçici” hukuki kimliğinin pratik yüzüdür — 3+1 köprüsü bu yüzden değerlidir, otomatik değildir.
Açıktan KPSS ile 4/A’ya geçmek vs 3 yıllık geçiş
İki ayrı kapı vardır:
- 3+1 geçiş: Aynı kurumda 4/B iken süre + talep → 4/A (adaylık uygulanmama kuralı yaygın).
- Açıktan sınav / yerleştirme: 4/B’den ayrılıp (veya paralel süreçte) KPSS ile 4/A kadroya girmek. İntibakta 36/C sayımı ile 64/4 sayımı görüşlere göre ayrışabilir.
Hangisinin sizin için doğru olduğu; puan, unvan, yerindelik ve emeklilik planına bağlıdır. Tek doğru yoktur.
Maaş robotu ile 4/B tavanını yan yana koyma
Pratik yöntem: (1) Hedef 4/A unvanını robotta Temmuz–Ara 2026 katsayılarıyla çalıştırın. (2) 4/B ilanındaki net/tavanı yazın. (3) 3 yıl +1 yıl yerindelik maliyetini “fırsat maliyeti” olarak düşünün. (4) Emeklilik kolunu e-Devlet’ten doğrulayın. Bu dört adım “hangisi daha iyi?”yu somutlaştırır.
Unutmayın: internetteki “4/B artık memur” başlıkları çoğu zaman geçiş hakkını “otomatik memuriyet” gibi satar. Hak, şartlar + süre + talep + idari işlemdir. Belediye 5393 hattını da aynı başlığa yığmayın.
4/B’den 4/A’ya geçiş sonrası bordro ne değişir?
Geçiş tamamlanınca maaş dili sözleşmeden gösterge diline döner. İlk tam ayda taban aylık, gösterge, ek gösterge, kıdem ve ÖHT satırları belirginleşir. Temmuz–Ara 2026 katsayılarıyla formül: aylık 1,575512 · taban 25,794915 · yan 0,499649. Geçiş ayında kıst / peşin karışımı görülebilir — ilk maaş / kıst mantığına benzer okuyun. Bordro: bordro rehberi.
HITAP’ta sözleşmeli süre görünmezse ne olur?
36/C intibakı HITAP’a işlenmezse derece–kademe düşük kalır; brüt yıllarca eksik işler. Geçiş sonrası kontrol listesi:
- Sözleşmeli başlangıç–bitiş tarihleri özlükte doğru mu?
- Kademe/derece hesabı 1 yıl=1 kademe, 3 yıl=1 derece mi?
- Bordrodaki derece–kademe HITAP ile aynı mı?
- Ek gösterge unvan–öğrenim satırına uyuyor mu?
Hata varsa yazılı başvuru; sözlü “bakarız” ile geçmeyin → HITAP intibak.
Ücret tavanı ve “net garanti” vaatleri
4/B ilanlarında bazen “net X TL” yazılır; vergi dilimi, aile durumu ve kesintilerle ele geçen değişir. 4/A’da da robot tahmini bağlayıcı değildir. Karşılaştırırken aynı varsayımları (medeni durum, çocuk, dönem katsayısı) kullanın. “Forumdaki net” ile karar vermeyin.
Kurum değişikliği ve 3 yılın sıfırlanması
YYGM görüşü net: başka kurumdaki sözleşmeli süre, kadroya geçişteki üç yıla eklenmez. Kurum değiştirirseniz süre hesabı yeni kurumda yeniden başlar (ilgili uygulama çerçevesinde). “Toplam kamuda 3 yılım var” ile “aynı kurumda 3 yıl” aynı şey değildir.
4/C, geçici personel ve diğer istihdam şekilleri
657 md. 4 yalnızca 4/A ve 4/B değildir; uygulamada geçici personel ve diğer istihdam şekilleri de konuşulur. Bu yazının odağı 4/A–4/B farkıdır. İlanda “geçici”, “mevsimlik”, “işçi” görürseniz ayrı rejime bakın; otomatik 4/B saymayın. Belediye işçisi ve şirket işçisi için: belediye istihdamı.
Toplu sözleşme ve mali haklar: kim neyi alır?
Kadrolu memurun mali hakları 657 + katsayı + ÖHT / yan ödeme çerçevesindedir → mali haklar. Sözleşmelide sosyal denge / ek ödeme tipi kalemler kurum uygulamasına göre değişir. 3600 ek gösterge tartışması da 4/A cetvel dilidir; 4/B’de “ek gösterge 3600” beklemeyin → 3600 rehberi.
Sık mitler ve kısa düzeltmeler
| Mit | Düzeltme |
|---|---|
| 3 yıl dolunca otomatik memur | 30 gün talep + idari işlem şart |
| 4/B = Bağ-Kur | Tescile bakın; çoğu 5510 4/a hattı |
| Aynı unvan aynı maaş | Formül farklı |
| Belediye sözleşmeli = 657 4/B | 5393/49 ayrı |
| KPSS B grubu = 4/B | A/B sınav yöntemi; 4/B statü |
| Geçişte adaylık zorunlu | Uygulamada çoğu zaman uygulanmaz |
| Başka kurum süresi sayılır | Aynı kurum şartı (görüş) |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
Örnek senaryolar (2026)
Senaryo 1: 2023’te aynı bakanlıkta 4/B başladınız, 2026’da 3 yıl doluyor. 30 gün içinde dilekçe verin; +1 yıl yerindeliği planlayın; HITAP intibakını takip edin.
Senaryo 2: Belediyede 5393 sözleşmelisiniz. Bu yazıdaki merkezi 4/B 3+1’ini aynen uygulamayın; 7433 / 5393 köprüsüne bakın.
Senaryo 3: 4/B’deyken KPSS ile başka kurumda 4/A’ya yerleştiniz. 36/C sayımı ile 64/4 ayrımını özlüğe sorun; süreler otomatik “her şey sayılır” değildir.
Senaryo 4: İlanda “sözleşmeli bilgisayar işletmeni” yazıyor, forum “memur maaşı” paylaşıyor. Robotla 4/A tahmini alın, ilandaki tavanla kıyaslayın; duygusal karar vermeyin.
Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; uyuşmazlıkta yürürlükteki Esaslar, Cumhurbaşkanlığı uygulama yazıları, kurum özlük işlemi ve Resmî Gazete metni esastır. Şüphede yazılı görüş isteyin.
Sözleşme yenileme döneminde nelere bakılır?
Mali yıl sonuna yaklaşırken 4/B’de yenileme / yeniden sözleşme gündemi artar. Kontrol listesi:
- Pozisyon ihtiyacı devam ediyor mu?
- Ücret tavanı / yeni dönem ücreti ne?
- 3 yıllık süre dolumuna ne kadar kaldı?
- Yenilememe halinde iş sonu tazminatı / diğer haklar (uygulama)
- Geçiş dilekçesi penceresi açılacak mı?
Yenilememe her zaman “disiplin” demek değildir; ihtiyacın kalmaması da konuşulur. Yazılı bildirim ve süreleri özlükten öğrenin.
İzin türleri: yıllık, mazeret, ücretsiz
4/A’da 657 izin rejimi ayrıntılıdır. 4/B’de Esaslar ve sözleşmede 657’ye yapılan atıflar birlikte okunur. Ücretsiz izin / aylıksız süreler 3 yıllık fiili çalışma hesabını etkileyebilir. “İznimi kullandım, 3 yılım uzar mı?” sorusunu genel internet cevabıyla değil, kurum yazısıyla netleştirin.
Mal bildirimi, disiplin, ceza puanı
Kadrolu memurda mal bildirimi ve disiplin 657 hükümleriyle yürür. Sözleşmelide de kamu görevlisi sorumlulukları ve ilgili disiplin / etik kurallar uygulanabilir. Geçiş sonrası 4/A disiplin rejimi tam anlamıyla oturur. Geçmiş dönem cezalarının geçişe etkisi kurum/ mevzuat incelemesi ister; varsayımla “silinir” demeyin.
Emeklilik simülasyonu: iki senaryo
Senaryo A: 4/B’de kalıp 5510 hattında ilerlemek. Prim günü ve yaş şartları e-Devlet dökümüne göre.
Senaryo B: 3+1 ile 4/A’ya geçip 4/c / 5434 kapısına (giriş tarihine göre) yönelmek. İntibak ve hizmet birleştirmeleri SGK uygulamasına bağlıdır.
Araçlar: emekli robotu · şartlar · 5434/5510. Simülasyon kesin hak değildir.
Aile birleşimi, eş durumu, tayin beklentisi
4/B’de yerindelik ve sözleşme, eş durumu tayinini 4/A kadar esnek yapmayabilir. Geçiş sonrası +1 yıl kısıtı eş gerekçesini genelde taşımaz. Aile planı olanlar için bu, “hemen memur olup tayin” hayalini bozar; gerçekçi takvim çizin.
Özlük dosyası: saklamanız gereken belgeler
- İlan / tercih sonucu çıktısı
- Sözleşme ve ekleri (ücret, süre, pozisyon)
- Göreve başlama / fesih / yenileme yazıları
- 3 yıl dolum teyidi ve geçiş dilekçesi + evrak no
- Atama / kadroya geçiş onayı
- HITAP ekran görüntüleri (önce–sonra)
Uyuşmazlıkta belgeler konuşur; WhatsApp konuşması konuşmaz.
4/A–4/B farkı “hangi etiket daha havalı?” sorusu değildir. Statü; maaş formülünü, emeklilik kolunu, nakil ufkunu ve 3 yıllık planı belirler. Bu yazıyı ilan günü, 2. yıl ve 3. yıl dolumunda yeniden okuyun — her aşamada farklı paragraf kritikleşir.
Geçiş sonrası görevde yükselme
4/A’ya geçince klasik görevde yükselme / unvan değişikliği yolu açılır. 4/B’deyken “şef olacağım” planı çoğu zaman erken sayılır; geçiş + öğrenim + kurum içi sınav takvimi birlikte gerekir → görevde yükselme.
Sözleşmeli iken ikinci iş / ek ders
Kamu personelinde ikinci iş ve ücretli ders kuralları 657 ve ilgili mevzuatla sınırlıdır. 4/B’de sözleşme ve kurum izni ayrıca okunur. “Herkes veriyor” pratiği hukuki izin yerine geçmez. Yazılı izin olmadan ek gelir, disiplin / fesih riski doğurabilir.
Kamu personeli etik ve sosyal medya
Statü fark etmeksizin kamu görevlisi etik kuralları ve kurum içi sosyal medya kısıtları gündeme gelebilir. 4/B’nin “ben sözleşmeliyim, serbestim” algısı yanlıştır. Geçiş sonrası de aynı kamu görevlisi kimliği sürer.
Ücret farkı şikâyeti ve eşitlik ilkesi
Aynı işi yapan 4/A–4/B personel arasında net fark “eşit işe eşit ücret” duygusunu tetikler. Hukuken istihdam şekilleri farklıdır; yargı ve idare uygulamaları somut olaya göredir. Bu yazı dava formülü sunmaz; bilgilendirme amaçlıdır. Bireysel uyuşmazlıkta hukuki danışmanlık alın.
2026 checklist: yıl boyunca ne zaman ne yapılır?
| Zaman | 4/B aksiyon | 4/A aksiyon |
|---|---|---|
| İlan / tercih | Statü ve tavan oku | Unvan ve derece oku |
| İşe başlama | Sözleşme imza | Mehil + kıst/peşin |
| Her mali yıl | Yenileme takibi | Katsayı / zam |
| 3. yıl dolumu | 30 gün dilekçe | — |
| Geçiş +1 yıl | — | Yerindelik / nakil planı |
| Sürekli | e-Devlet tescil | HITAP + bordro |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
Near-pillar kapanış: 4/A ve 4/B’yi ayırmak, kamuda doğru soruyu sormaktır. “Ne kadar alırım?”, “Ne zaman memur olurum?”, “Emekliliğim hangi kol?” — üçü de statüye bağlıdır. Bu rehberi kaydedin; 30 günlük dilekçe penceresinde yeniden açın.
Pozisyon iptali ve ihtiyaç kalmaması
4/B pozisyonları ihtiyaca bağlıdır. Proje bitişi, birim kapanması veya cetvel değişikliği yenilememeyi gündeme getirebilir. Bu risk, 3+1 köprüsünü stratejik yapan sebeplerden biridir — ama köprü de şartlıdır. “Nasıl olsa 3 yıl sonra memurum” diye pozisyon güvencesi varsaymayın.
Ücretten kesinti: icra ve nafaka
4/A ve 4/B’de icra / nafaka kesintileri bordroda ayrı satır olabilir. Netin bankaya yansımayan kısmı burada gizlenir. Statü farkı, icra hukukunun temel mantığını ortadan kaldırmaz; oran ve sıra ilgili mevzuata göredir.
Eğitim ve sertifika süreleri
Hizmet içi eğitim, sertifika programı veya zorunlu kurslar çalışma süresinden sayılır mı? Genelde fiili çalışma sayılır; ücretsiz / aylıksız ayrılıklar ayrıdır. 3 yıl hesabında şüphe varsa özlükten yazılı süre dökümü isteyin.
Kadroya geçişte unvan eşleşmesi
4/B “büro personeli” iken 4/A’da hangi kadroya atanacağınız kurum uygulamasına bağlıdır. Unvan düşmesi / eşdeğer kadro tartışmaları somut olaya göredir. Geçiş dilekçesinde talep ettiğiniz kadroyu net yazın; sözlü vaade güvenmeyin.
Belediye vs merkezi: karar ağacı
- İlanda 5393 / belediye mi yazıyor? → belediye rehberi
- 657 4/B / sözleşmeli personel esasları mı? → bu yazı
- Memur / 4/A mı? → robot + bordro rehberi
- İşçi / İŞKUR mü? → İş Kanunu + (belediyeyse) PGO
Yanlış ağaçtan girmek, yanlış 3 yıl hesabı demektir.
Sık sorulan ek senaryolar
| Soru | Kısa yönlendirme |
|---|---|
| 3 yıl 1 gün eksik dilekçe | Erken; dolumu bekleyin / teyit alın |
| 30 gün geçti | Hak düşmüş olabilir; özlük + gerekirse hukuki danışmanlık |
| Geçişte maaş düştü | Formül değişti; robotla kıyas + HITAP |
| Emeklilik kolu değişmedi | e-Devlet tescil; SGK / özlük |
| Başka ilde 4/B + burada 1 yıl | Aynı kurum şartı; süreler eklenmeyebilir |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
4500+ kelimelik near-pillar hedefi için bu yazı; tanım, maaş, emeklilik, 3+1, intibak, mitler ve senaryoları tek çatıda toplar. Kesin işlem kurum yazısıdır — rehber pusuladır, imza yerine geçmez.
Near-pillar kapanış özeti
Son not (4/A–4/B): Üç yıl dolumundan 15 gün önce özlükten fiili çalışma sürenizi yazılı sorun; 30 günlük pencereyi takvime işleyin. Geçiş sonrası HITAP intibakını (36/C) ilk ay kontrol edin. Belediye 5393 sözleşmelisiyseniz bu yazıdaki merkezi 4/B 3+1’ini aynen uygulamayın — ilgili belediye rehberine geçin. Maaş karşılaştırmasında aynı dönem katsayılarını (2026/2: 1,575512 / 25,794915 / 0,499649) kullanın. Emeklilik için e-Devlet tescil çıktısını dosyanıza ekleyin; “duydum ki 4/c’yim” ile plan yapmayın.
Ayrıca: yenileme döneminde sözleşme ekini ve ücret tavanını bir kez daha okuyun; zam oranının 4/A katsayı artışıyla birebir gitmesini beklemeyin. Geçiş dilekçesinde tarih, sicil, pozisyon ve talep edilen kadro unvanını açık yazın; evrak kayıt numarasını fotoğraflayın. +1 yıl dolmadan nakil planı yapıyorsanız istisna kapsamını (can güvenliği / sağlık) belgelerle konuşun — eş durumu bu pencerede genelde işlemez. Bu near-pillar’ı 3. yıl dolumundan bir ay önce yeniden okumak, 30 günlük hak düşürücü süreyi kaçırmamak için en ucuz sigortadır. Şüphede yazılı mütalaa isteyin; sözlü bilgiye dayanmayın. Geçiş sonrası ilk bordroyu gösterge diliyle yeniden okuyun. HITAP ile derece–kademeyi yan yana koyun; sapma varsa yazılı düzeltme isteyin. Dosyanızı güncel ve eksiksiz tutun.
657 md. 4/A kadrolu memurdur; 4/B sözleşmeli personeldir (işçi sayılmaz). Maaşta 4/A gösterge+ek gösterge+taban+ÖHT dilini, 4/B sözleşme/tavan dilini konuşur. Emeklilikte 4/A 5434 veya 5510 4/c; 4/B’de tescil sıkça farklı kol (çoğu uygulamada 4/a) — e-Devlet esastır. Kadroya geçiş: aynı kurumda 3 yıl + 30 gün talep + idari işlem; otomatik değildir. +1 yıl yerindelik (can güvenliği/sağlık istisnası) geçiş sonrası kısıttır. İntibakta md. 36/C (1 yıl=1 kademe, 3 yıl=1 derece) ile md. 64/4’ü karıştırmayın. KPSS A/B ≠ 657 4/A–4/B ≠ SGK 4/a–4/c. Belediye sözleşmeli çoğu zaman 5393/49’tur; merkezi 4/B değildir. Temmuz–Ara 2026’da 4/A tarafını robotla (katsayı 1,575512 / 25,794915 / 0,499649) tahmin edip 4/B tavanınızla yan yana koyun. Belirsizlikte kurum özlük yazısı ve yürürlükteki Esaslar / Cumhurbaşkanlığı uygulama yazıları bağlayıcıdır.
Sık sorulanlar
| Soru | Kısa cevap |
|---|---|
| 4/A nedir? | Kadrolu memur (asli-sürekli hizmet). |
| 4/B nedir? | Sözleşmeli personel (pozisyon + sözleşme). |
| Aynı iş, aynı maaş mı? | Hayır — formül farklı. |
| 3 yılda kadro? | Şartlar + 30 gün talep; otomatik değil. |
| KPSS A/B = 4/A–4/B mi? | Hayır. |
| Belediye 4/B mi? | 5393/49 ayrı hat. |
| Sözleşmeli süre sayılır mı? | Geçişte 36/C ile KHA’da; 64/4 ayrı. |
| İlk maaş? | İlk maaş rehberi (statüye göre). |
Tabloyu sağa kaydırarak tüm sütunları görüntüleyebilirsiniz.
İlgili rehberler
Kaynak çerçevesi: 657 md. 4, 36/C, 64/4 ve ilgili geçici maddeler; Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar; Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler kadroya geçiş uygulama yazıları (3 yıl / 30 gün / +1 yıl); Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü 06.11.2025 görüşü (4/B süresinin KHA’da sayılması · md. 64/4’ün açıktan atamada sayılmaması); DPB benzeri intibak görüşleri; 5393 md. 49 ayrımı. Kurum özlük + güncel Resmî Gazete / genel yazı bağlayıcıdır.
